De Hollandsche Schouwburg werd in 1892 gebouwd als theater, maar was tijdens de Tweede Wereldoorlog een deportatieplaats voor joden. Tegenwoordig is het gebouw een monument ter nagedachtenis van de slachtoffers. In het monument bevinden zich een namenwand met daarop de 6.700 familienamen van de 104.000 Nederlands-joodse slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. Op de eerste verdieping is een permanente tentoonstelling over de jodenvervolging tussen 1940 en 1945 te bezichtigen.
In 1992 kwam de Hollandsche Schouwburg in beheer van het Joods
Historisch Museum. Toen werd ook de Stichting Hollandsche
Schouwburg opgericht, waar de burgemeester van Amsterdam sindsdien
altijd voorzitter van is geweest. De Hollandsche Schouwburg vormt
samen met het cultureel toonaangevende Joods Historisch Museum, het
JHM Kindermuseum en de statige Portugese Synagoge het Joods
Cultureel Kwartier Amsterdam.
Joods Historisch Museum
Het Joods Historisch Museum is een modern museum over het
jodendom, dat is gevestigd in vier monumentale synagogen bij het
Waterlooplein, in het hart van de oude jodenbuurt. In drie vaste
opstellingen wordt hier de geschiedenis en de cultuur van de joden
in Nederland zichtbaar. Met schilderijen, tekeningen,
gebruiksvoorwerpen, foto's, films en moderne 3D-presentaties kan
het met recht een multimediaal museum genoemd worden, voor zowel
jong als oud. Naast de drie vaste opstellingen, herbergt het JHM
een Kindermuseum en zijn er altijd een of
twee tijdelijke tentoonstellingen.
Portugese Synagoge
De Portugees Israƫlietische Synagoge werd
gebouwd tussen 1671 en 1675, en is gevestigd
tegenover het JHM. De synagoge kwam in 2009 in beheer van het Joods
Historisch Museum. Het bijzondere gebouw is te
bezichtigen en wordt nog steeds gebruikt voor erediensten van
de Portugees Israƫlietische Gemeente. Tussen 2009 en 2011
wordt de synagoge verbouwd en gerenoveerd. In de bijgebouwen van de
Portugese Synagoge is de bibliotheek Ets Haim - Livraria
Montezinos gevestigd. Tijdens de verbouwing is de
collectie ondergebracht in de afdeling Bijzondere Collecties van de
Universiteitsbibliotheek VU. De collectie bestaat uit zo'n
30.000 boeken en 500 handschriften.